Susan Smit

Wetenschap verbinden met mystiek

‘Ik wilde altijd al journalist worden en uiteindelijk schrijver. Het plan was om eerst wat rond te neuzen, schrijvers te interviewen en literatuur te recenseren en daarna een keer een boek uit te brengen.’

Foto: Bob Bronshoff

‘Ik begon aan de studie Nederlands en stapte na een jaar over naar Culturele studies. Ik ben afgestudeerd in de richting Publicistiek, waarin je voor de media leert schrijven over cultuur. Hoewel mijn hoofddoel journalistiek was, heb ik veel andere dingen gedaan die toevallig op mijn pad kwamen. Zo ben ik voor en tijdens mijn studie een aantal jaar model geweest. Ik besefte me terdege dat voltijds modellenwerk niet mijn droom was en heb op een gegeven moment bewust gekozen om te gaan studeren aan de UvA. Ik was al vaak in Amsterdam geweest en wist: dit is mijn stad. Als ik over de grachten liep dacht ik: hier wil ik later wonen en dan met gelijkgestemden in bruine kroegen over W.F. Hermans praten. Nou, dat is gelukt. 

De studie ging me vrij makkelijk af. Bovendien had je toen nog niet van die “tempobeurzen”. Ik kan me herinneren dat ik op een bepaald moment genoeg punten had gehaald en toen vier maanden naar Portugal ging om te dansen in een discotheek. Dat kon toen gewoon. Ik deed sowieso veel naast mijn studie: ik organiseerde reizen met medestudenten, deed af en toe nog modellenwerk en was veel aan het schrijven. In die tijd maakte ik recensies voor bladen als BLVD en CHIQ. Het betaalde niets, maar ik mocht het boek houden. Ik vond het fijn om mijn woorden gedrukt terug te zien en het was een geweldige oefening om zelfvertrouwen in het schrijven op te bouwen. Ik heb ook altijd voor mezelf geschreven, korte verhalen en gedichten. Toen ik al een tijdje als journalist werkte, dacht ik: nu moet het er maar eens van komen, en heb ik in de avonden en weekenden mijn eerste boek geschreven. Mensen vragen me vaak hoe je schrijver wordt. Mijn advies luidt: gewoon doen. Schrijven leer je door te schrijven. 

Wetenschap speelt een grote rol in mijn leven. Ik heb nog steeds veel aan bepaalde vakken uit mijn studie, zoals essays en recensies schrijven. Ik heb op de universiteit de basics geleerd, en later mijn eigen stijl gevonden. Daarnaast vind ik het fijn om in mijn non-fictieboeken de wetenschap met het mystieke te verbinden. Die twee worden vaak als tegenstrijdig gezien, maar volgens mij ondersteunen ze elkaar. Het mystieke stelt vragen en maakt veronderstellingen en ondertussen brengt de wetenschap steeds meer in kaart. De gebieden waarin deze twee elkaar raken, zoals de kwantumfysica, laat ik veel in mijn werk terugkomen. Verder interview ik veel wetenschappers.

Voor mijn nieuwste boek, Wijze mannen, heb ik onder anderen gesproken met primatoloog Frans de Waal, wetenschapsfilosoof, politicus en musicus Ervin László en de Franse denker Alain de Botton, die populairwetenschappelijke boeken schrijft over elk denkbaar onderwerp. Voor mij zijn dat stuk voor stuk inspirerende mannen, die allen een ander aspect van het scala aan mannelijke wijsheid in zich dragen. Toch is het boek geen interviewbundel geworden, maar een dialoog, waarin ook mijn eigen inzichten naar voren komen.’

Susan Smit (1974)

Beroep:

Journalist en schrijver

Studie:

Culturele studies (1997)

Docent:

‘Michaël Zeeman. Hij gaf het vak recensieschrijven en daar heb ik het meeste van geleerd. Hij nam zijn studenten serieus en had kritiek uit het veld; hij was zelf natuurlijk een toprecensent. Je wilde aan zijn verwachtingen voldoen.’

UvA-plek:

‘Ik heb de beste herinneringen aan de bibliotheek van het P.C. Hoofthuis. Daar was ik vaak met een groepje aan het studeren. Ik zie mezelf nog zitten: zelf bepalen wanneer ik wat deed en dan leuk lunchen met bekenden. Eigenlijk precies zoals mijn leven nu ook is.’

Café:

‘Het Paleis, in de buurt van het P.C. Hoofthuis.'

Afknapper:

‘Voor het vak betogend schrijven schreef ik een betoog over reïncarnatie. Mijn docent vond dat absoluut geen geschikt onderwerp en werd flink pissig. Ik was het niet met hem eens. Mij ging het om de aanpak en ik had het mezelf juist moeilijk gemaakt en een uitgebreid literatuuronderzoek gedaan.’ 

Tekst: Julie de Graaf

3 december 2013